Eerst het gesprek onderbreken
Bij een conflict kun je het gevoel hebben dat je meteen tot een conclusie moet komen. Maar als de emoties hoog oplopen, is het moeilijk om goed naar elkaar te luisteren. Als jullie stem verheffen of dezelfde argumenten blijven herhalen, kan een korte pauze meer helpen dan het gesprek opgeven.
Als je zonder iets te zeggen wegloopt, kan de ander wel denken dat het gesprek voorbij is. Leg uit waarom je pauze nodig hebt en wanneer je het gesprek hervat: “Ik kan nu niet rustig luisteren. Zullen we er over een uur verder over praten?” Als je veiligheid in gevaar is, ga dan niet door met het gesprek; zoek eerst een veilige plek en hulp van iemand die je vertrouwt.
De situatie en de gevolgen beschrijven
Als je het gesprek hervat, kun je in plaats van iemand te beoordelen met “Jij doet altijd zo” beter één concrete situatie bespreken die jullie allebei nog weten. Beschrijf eerst wat je hebt waargenomen, vervolgens welk effect dat op je had en tot slot wat je voortaan nodig hebt. Dat kan een defensieve reactie minder waarschijnlijk maken.
Bijvoorbeeld: “Ik hoorde pas vlak voor vertrek dat de afspraaktijd was veranderd. Ik raakte van slag omdat ik niet wist waar ik aan toe was. De volgende keer zou ik graag eerder horen als er iets kan veranderen.” Daarmee leg je geen waarheid op, maar deel je je ervaring en verzoek.
Als de ander zich de situatie anders herinnert, trek dan niet meteen de conclusie dat iemand liegt, maar vraag na wat ieder heeft gezien of gehoord. De bedoeling kan anders zijn geweest dan het resultaat. Een bedoeling uitleggen maakt de gevolgen voor de ander niet ongedaan, dus bespreek beide.
Afspraken maken om het goed te maken
Als je je moet verontschuldigen, schuif de verantwoordelijkheid dan niet af op de gevoelens van de ander met “Sorry als je je gekwetst voelde”. Erken wat je hebt gedaan en welk effect dat had, en zeg concreet wat je anders gaat doen. Wie excuses hoort, hoeft zich niet meteen beter te voelen. Je kunt eerlijk aangeven of je ze kunt aanvaarden en of je nog iets nodig hebt.
Spreek tot slot een kleine, controleerbare actie af voor als iets soortgelijks nog eens gebeurt. Bijvoorbeeld: stuur een bericht als plannen veranderen, of spreek af wanneer je het gesprek weer oppakt als je een pauze neemt. Kijk een paar dagen later kort terug om te zien of de afspraak hielp en haalbaar was.
Iedereen herstelt op een andere manier na een conflict; dat wordt niet bepaald door een MBTI-type. Vraag liever rechtstreeks welke woorden en daden helpen dan de ander aan de hand van een type te verklaren.